فرهنگ‌‌های عمومی یک‌زبانة فارسی از منظر برآورده کردنِ نیاز کاربران

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری/مترجمی زبان انگلیسی

2 استاد پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

.

چکیده

متأسفانه تاکنون برآورده‌کردن نیاز مخاطب در فرهنگ‌های فارسی چندان مورد توجه قرار نگرفته است. هدف این مقاله بررسی پنج فرهنگ عمومی یک‌زبانة فارسی، یعنی لغت‌نامة دهخدا، فرهنگ فارسی معین، فرهنگ فارسی عمید، فرهنگ فارسی امروز و فرهنگ سخن، از منظر برآورده ساختن نیاز کاربران و میزان رضایت آنان از این فرهنگ‌هاست. برای دستیابی به این مقصود، کاربران مورد نظر به سؤالات پرسش‌نامه‌ای پاسخ دادند، با برخی از آنان مصاحبه‌ای انجام شد و نتایج به‌دست‌آمده با استفاده از آزمون‌های آماری محک خورد. اصول کلی این تحقیق شامل شناسایی نیازهای ارجاعی کاربران، میزان رضایت آنان از فرهنگ‌ها و بررسی رابطة این نیازها با متغیرهای اجتماعی، همچون سن کاربران، میزان تحصیلات و نیز رشتة تحصیلی آنان، بوده است. در این تحقیق، مشخص شد که رشتة تحصیلی کاربران، در میزان استفادة آنان از فرهنگ، یافتن اطلاعات در بخش‌های مرتبط در فرهنگ، و همچنین رضایت کاربران از فرهنگ‌های موجود، عامل مؤثر و تعیین‌کننده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Critical Analysis of Monolingual Persian Dictionaries: A User Satisfaction Perspective

نویسندگان [English]

  • Saghar Sharifi 1
  • Mostafa Assi 2
1 Assistant Professor in Linguistics, Islamic Azad University, Karaj Branch
2 Professor in Linguistics, Institute for Humanities and Cultural Studies
چکیده [English]

 
User satisfaction has unfortunately been neglected in the compilation of Persian dictionaries. This paper was aimed to study five general monolingual Persian dictionaries, namely Dehkhoda, Mo’in, Amid, Farhang-e Farsi-ye Emrooz and Sokhan in terms of user satisfaction. A questionnaire, based on Assi’s (1995) research project, has been designed and users were asked to answer the questions. Some of the participants were also randomly interviewed. The collected data were analyzed statistically, and tests such as the chi-square significance test, were applied. The objectives of this study were to identify the users' needs along with the relationship between their needs and social variables such as their age, level of education and also field of study. Upon analysis, it became clear that the users' field of study was the only determining factor in the amount of dictionary use, the success rate in finding information and in user’soverall satisfaction.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Lexicography
  • Persian
  • General monolingual dictionaries
  • User
انوری، حسن (1381). فرهنگ بزرگ سخن، تهران: سخن.

دهخدا، علی‌اکبر (1372). لغت‌نامه، 14 جلد، تهران: مؤسسة انتشارات و چاپ دانشگاه تهران.

صدری افشار، غلامحسین و دیگران (1381). فرهنگ فارسی امروز، تهران: کلمه.

عاصی، مصطفی (1373). «طرحی برای تهیة فرهنگ‌های تخصصی با کمک کامپیوتر»، در مجموعه مقالات دومین کنفرانس زبان‌شناسی نظری و کاربردی، به ‌کوشش علی میرعمادی، تهران: دانشگاه علامه طباطبایی.

عمید، حسن (1357). فرهنگ فارسی، تهران: امیرکبیر.

معین، محمد (1375). فرهنگ فارسی، 5 جلد، تهران: امیرکبیر.

موهبت، نگار (1386). «بررسی و تعیین اولویت‌های فرهنگ‌نگاری بر اساس نیاز کاربران فارسی‌زبان»، پایان‌نامة کارشناسی ارشد، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

وثوقی، حسین (1382)، واژه‌شناسی و فرهنگ‌نگاری در زبان فارسی، تهران: باز.

 

Barnahrt, C. L. (1962). “Problems in Editing Commercial Monolingual Dictionaries”, in Problems in Lexicography: Report of the Conference on Lexicography Held at Indiana University November 11-12, 1960, F. W. Householder and Sol Saporta (eds.), Bloomington: Indiana University.

Baxter, J. (1980). “The Dictionary and Vocabulary Behavior: a Single Word or a Handful?”, TESOL Quarterly, 14, 3.

Béjoint, H. (1981). “The Foreign Student's use of Monolingual English Dictionaries: a Study of Language Needs and Reference Skills”, Applied Linguistics, 2, 3.

Bergenholtz, Henning and Sven Tarp (2003). “Two Opposing Theories: On H. E. Wiegand's Recent Discovery of Lexicographic Functions”, in Hermes, Journal of Linguistics, No. 31.

Greenbaum, S. et al. (1984). “The Image of the Dictionary for American College Students”, Dictionaries, 6.

Hartmann, R. R. K. (1983). “On Theory and Practice: Theory and Practice in Dictionary-Making”, in Lexicography: Principles and Practice, R. R. K. Hartmann (ed), London, New York: Academic Press.

Laufer, Batia &Linor Melamed (1994). “Monolingual, Bilingual and Bilingualized Dictionaries: Which are More Effective, for What and for Whom”, in EURALEX '94 PROCEEDINGS, Papers f rom 6th EURALEX International Congress on Lexicography Amsterdam, Willy Martin et al. (eds).

Laufer, Batia (1992). “Corpus-based Versus Lexicographer Examples in Comprehension and Production of New Words”, in EURALEX '92 Proceedings I-II: Papers Submitted to the 5th EURALEX International Congress in Lexicography in Tampere, Finland, H. Tommola et al. (eds.).

Quirk, R. (1973). “The social impact of dictionaries in the U. K.”, in Lexicography in English, R.I. McDavid and A. R. Duckert (eds.), New York: New York Academy of Sciences.

Tarp, Sven (2009). “Reflections on Data Access in Lexicographic Works”, in Lexicography in the 21st Century, Sandro Nielsen and Sven Tarp (eds.), Amsterdam/ Philadelphia: John Benjamins Publishing House.

Tomaszczyk, J. (1979). “Dictionaries: Users and Uses”, Glottodidactica, 12.

Trap, Sven (2008). Lexicography in the Borderland between Knowledge and Non-knowledge: General Lexicographical Theory with Particular Focus on Learner's Lexicography, Tübingen: Max Niemeyer.

Zgusta, Ladislav (1971). Manual of Lexicography, The Hague: Mouton.