نیایشی برای پدر بزرگی

نوع مقاله: علمی-تخصصی

نویسندگان

1 استاد‌یار فرهنگ و زبان‌های باستانی ایران، دانشگاه بوعلی‌سینا همدان

2 دانشجوی کارشناسی ارشد فرهنگ و زبان‌های باستانی ایران دانشگاه بوعلی‌سینا همدان

چکیده

زبور مانوی یکی از زیباترین سروده‌های مانی است. بررسی درون‌مایة‌ آن ما را با جهان‌بینی دین مانوی: دو جهان تاریکی و روشنی و پاره‌های نور رهایی‌یافته از دنیای مادی، آشنا می‌کند. تا پیش از بررسی دست‌نوشته‌های منحصر‌به‌فرد این اثر به سه زبان فارسی میانه، پهلوی اشکانی و سغدی به‌دست آمده از ناحیة تورفان، زبور قبطی تنها منبع موجود به‌شمار می‌رفت. از جملة این قطعه‌ها، قطعة M78 است که در بردارندۀ متنی به پهلوی اشکانی و ستایشی است برای پدر‌بزرگی که همان خداوند بزرگ جهان روشنی در اندیشة مانوی است. این متن جزء مجموعه متن‌های تورفانی آکادمی علوم براندنبورگ برلین است که، در این مقاله، ابتدا به معرفی دست‌نوشته و سپس حرف‌نویسی، آوانویسی، ترجمه و توضیحات لازم مفهومی و ریشه‌شناختی آن پرداخته شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Hymn for Father of Greatness

نویسندگان [English]

  • Rahman Bakhtiary 1
  • Maryam Jabbari 2
1 Assistant Professor, Department of Ancient Iranian languages and culture, Faculty of Literature and Humanities, Bu-ali Sina University
2 M.A. Student in Ancient Iranian languages and culture, Faculty of Literature and Humanities, Bu-ali Sina University
چکیده [English]

Psalm book is one of the most beautiful Manichaean religious hymns. By considering its themes, we learn about this religion: The two worlds of light and darkness and the released light Aeons from material world. The Coptic psalm was the only available reference till the manuscripts were found in Turfan in three different languages: Middle Persian, Parthian and Sogdian. One of these manuscripts is M78 written in Manichean script. The text, which is a pray to Father of Greatness, the greatest god of Manichean Pantheon, is in Parthian. In this paper the text is introduced, transliterated, transcribed and translated into Persian.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Manichaean texts
  • Turfan studies
  • Manichaean religion
  • Manichaean middle Persian
  • Manichaean literature