زبان‌شناخت

چکیده یکی از شگردهای ایجاد اطناب در کلام، استفاده از ساخت­های همپایه با  سازه­های متوالی است. از آنجا که هر یک از سازه­های تشکیل دهندة       ساخت­های همپایه، حامل یک پیام و مفهوم هستند، مناسب­ترین ابزار برای توضیح یا توصیف امور و پدیده­ها به شمار می­روند؛ به همین دلیل، نویسندة قابوس­نامه هر جا در صدد است مطلبی را با توضیحات مفصل­تر به مخاطب ارائه دهد، به فراوانی از ساخت­های همپایه بهره می­برد. نصرالله منشی نیز در ترجمه کتاب کلیله و دمنه به پیروی از قابوس­نامه از این شگرد زبانی برای گام نهادن به عرصة اطناب استفاده کرده است؛ اما از آنجا که در نثر فنی، توصیف جای توضیح را می­گیرد، نویسندة کلیله از ساخت­های همپایه برای توصیف امور و پدیده­ها بهره برده است. لذا کارکرد ساخت­های همپایه در قابوس­نامه و کلیله ودمنه متفاوت است. بدین معنی که، در قابوس­نامه ساخت­های همپایه به منظور ارائة توضیحات مفصل­تر و در کلیله ودمنه برای توصیفات دقیق­تر به کار رفته­اند. این پژوهش، نتیجة کند و کاوی است که به منظور تحلیل و بررسی کارکرد ساخت­های همپایه در قابوس­نامه و تأثیر آن بر متون نثر فنی (به ویژه کلیله و دمنه) در آفرینش اطناب انجام شده است.

چکیده هدف پژوهش حاضر بررسی و مقایسه قالب گفتمانی تبلیغات در اینترنت و مجلات    فارسی­زبان از حیث ویژگی­های کلامی و غیر کلامی می­باشد. در بخش کلامی به بررسی ویژگی­های نحوی و واژگانی مهم­تر و برجسته­تر و در بخش غیر کلامی تحلیل رنگ، تکنیک طبقه­بندی پنهان، برجسته­سازی، فرازبان، جذب مخاطب از طریق برقراری تماس چشمی و موازات تصویری در تصاویر تبلیغات صورت پذیرفت. پس از تحلیل داده­ها مشخص گردید که قالب گفتمانی تبلیغات در دو رسانه مورد نظر دارای تفاوت­ها و شباهت­هایی با یکدیگر می­باشند. از حیث ویژگی­های کلامی این تفاوت­ها شامل کاربرد اندک ساخت پرسشی و     به­کارگیری بیشتر لغات بیگانه و نامأنوس در تبلیغات مجلات نسبت به اینترنت بود. کاربرد ساخت امری، نحو گسسته، استفاده از سبک رسمی و نوشتاری و نیز به­کارگیری صفات مطلق در هر دو گروه تبلیغات مورد نظر جزو شباهت­های مشاهده­شده در قسمت ویژگی­های کلامی بودند. بر اساس ویژگی­های غیر کلامی، مشاهده گردید که تبلیغات اینترنتی و مجلات از لحاظ کاربرد رنگ­های گرم و سرد، و بهره­گیری از موازات تصویری با هم متفاوت هستند؛ اما هر دو گروه تبلیغات مورد نظر در به­کارگیری تکنیک طبقه­بندی پنهان، فرازبان در نوشتار، برجسته­سازی در تصاویر و برقراری تماس چشمی با مخاطب به طور مشابه عمل می­کنند.
 

چکیده در میان نحله­های گوناگون شعری در سه دهه­ی اخیر، "شعر گفتار" توانسته جایگاهی مناسب برای خود بیابد و از مقبولیت زیادی بهره­مند شود. در این مقاله، ویژگی­های زبان گفتار و چگونگی استفاده­ی شاعرانه از آن مورد بررسی قرار گرفته است. همچنین سعی شده تا ابزارهای زبانی مورد استفاده در شعر گفتار، چگونگی گسترش مفهوم در زمینه­ای از سازندهای زبان گفتار، شیوه­های تخیل­ورزی در مقابل تداعی­گری و پاره­ای دیگر از خصوصیات زبان­شناسانه­ی شعر گفتار تحلیل شود. کیفیت برقراری ارتباط میان متن و مخاطب به­واسطه­ی نوع تعامل سوژه با متن و خواننده در شعر گفتار از دیگر موضوعاتی است که در این تحقیق مورد توجه قرار گرفته است. نیز جایگاهی که سوژه براساس پاره‌ای عناصر زبانی چون عناصر وجهی و اشاری در متن حاصل می­کند. این­که چگونه کنش گفتاری جایگزین گفتار می‌شود و این جایگزینی چه تاثیری در روایت­مندی شعر گفتار دارد.
 

چکیده زبان‌‌آموزان بسته به پیشینة زبانی، فرهنگی، بازه‌ی سنی و جنسیت سبک‌های ‌‌یادگیری متفاوت دارند. با وجود آنکه سبک‌های ‌‌یادگیری یکی از رایج ترین موضوعات مورد بحث در زمینه ی یادگیری زبان‌های ‌‌خارجی است، در زمینه ی یادگیری زبان فارسی در کشور‌های ‌‌گوناگون تاکنون مطالعه ای صورت نگرفته است. پژوهش حاضر به بررسی سبک‌های ‌‌غالب یادگیری ادراکی 97 فارسی آموز می پردازد که در 40 کشور خارجی، زبان فارسی آموخته اند. ابزار پژوهش در اینمطالعه ‌‌ی پیمایشی که از نوع توصیفی ـ تحلیلی است، پرسشنامه سبک‌های ‌‌غالب یادگیری ادراکی رید (1997) می باشد. برای پاسخ پرسش‌های ‌‌پژوهش از جمله چگونگی پروفایل سبک‌های ‌‌یادگیری فارسی آموزان در محیط یادگیری زبان خارجی، تفاوت سبک‌های ‌‌یادگیری آنان بر حسب مقطع تحصیلی، منطقه جغرافیایی، جنسیت و سن، از آزمون‌های ‌‌گوناگون آماری بهره گرفته شد. برای مقایسه‌‌ میانگین نمرات بر حسب گروه‌‌های مختلف (جنسیت، سن و ...) از آزمون‌‌های تی ‌‌مستقل و آنالیز واریانس و برای مقایسه اولویت‌‌بندی سبک‌‌ها از آزمون‌‌های من ویتنی و کروسکال والیس استفاده شد. نتایج آزمون.های تی مستقل و من ویتنی میان میانگین نمرات و اولویت‌بندی سبک‌های ‌‌مختلف یادگیری در دو گروه زنان و مردان و نیز آزمون‌های ‌‌کروسکال والیس میان میانگین نمرات و اولویت‌بندی سبک‌های ‌‌مختلف یادگیری در بازه‌های ‌‌مختلف سنی اختلاف آماری معنی داری را نشان ندادند. از حیث مناطق جغرافیایی نیز تنها از نظر نمره ی سبک‌های ‌‌بساوشی و گروهی بین آسیایی ها و اروپایی ها اختلاف آماری معنی داری وجود داشت. همچنین میانگین نمره و اولویت دهی سبک انفرادی در مقاطع مختلف تحصیلی (کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری) اختلاف آماری معنی داری وجود داشت.

چکیده در پژوهش حاضر به بررسی زبانشناختی و کارکردی ایزد رشن در دین زرتشتی پرداخته شده است. رشن یا رشنو یکی از ایزدان زرتشتی است که در متون فارسی میانه نقش برجسته‌ای به عنوان یکی از سه ایزد داوری روان بر عهده دارد. رشنو در نوشته‌های پارسی میانه به صورت «رشن» با صفت «راست» آمده است. در این مقاله ابتدا اشتقاق ریشه‌شناختی رشنو مورد بررسی قرار گرفته و در ادامه به کارکردهای گوناگون این ایزد و سایر ایزدان همکار او در اوستا و متون فارسی میانه اشاره شده است. برای ارائه تصویری جامع‌تر از این ایزد به کارکردهای مشابه با رشن در سنت ودایی و عیلامی/ایلامی نیز توجه شده و در پایان به نمونه‌هایی از کاربرد نام این ایزد در ادبیات فارسی اشاره شده است.
 

چکیده در متنی مانوی به زبان پهلوی اشکانی داستان مصائب مسیح و مصلوب شدن او به توطئۀ یهودیان ذکر شده است. بخشی از این متن که مربوط به خیانت یهودای اسخریوطی است در تمامی دستنویسهای موجود از این متن دچار ریختگی شده است. از میان بازسازی‌هایی که تاکنون از این متن صورت گرفته برخی با واقعیّت موجود در دستنویس‌ها در تناقض است. برخی دیگر نیز که توانسته ‌اند به صورت مضبوط در دستنویس‌ها دست یابند به علّت عدم توجّه به برخی ظرایف زبانی متن آن را به گونه‌ای که در تمامی روایات موجود از این واقعه در متون مسیحی و تصاویر ایجاد شده از این ماجرا در کلیساهای متعدّد و نیز روایت قبطی مانوی نظیر و پشتوانه‌ای ندارد تعبیر کرده‌اند. در این نوشتار با تحلیل و بازخوانی متن و به کار گیری امکانات زبان پهلوی اشکانی قرائتی از این متن ارائه شده که با موارد ذکر شده همخوانی و هماهنگی دارد.